Yurtdışında oturma izni veya vatandaşlığa giden yollar Altın Vize’yle sınırlı değil. Yatırım temelli bu programlara bütçesi yetmeyen veya böyle bir mali yükün altına girmeyi tercih etmeyenler de pasif gelir vizeleriyle yurtdışında yaşama adım atabilir. Emeklilik maaşı, kira geliri, temettü hissesi veya faizin de aralarında olduğu pasif gelirleri kapsayan bu programlarda amaç, ülkelerin istihdam veya sosyal yardım kaynaklarını tüketmeyecek ve dövizi o ülke ekonomisinde harcayacak kişileri çekmek.
Orta ve Güney Amerika bölgesi bu tip vizelerin en yoğun olduğu coğrafyalardan. Uzmanlara göre bunun bir sebebi de söz konusu bölgedeki ülkelerin Kanada ve ABD’ye coğrafi yakınlıklarından yararlanma isteğiyle buradaki emeklileri cezbedecek programlara ağırlık vermesi. Ancak, Altın Vize programlarına oranla daha bütçe dostu olmaları, esnekliğe izin veren yapıları ve bürokratik süreçlerdeki hızlarıyla bu vizeler başka ülkelerin vatandaşları için de cazip birer seçenek.
Arjantin:
Hayat pahalılığının olmaması, renkli kültürel yaşamı ve göçmen kanunlarındaki esnekliğiyle Arjantin ülke değiştirmek isteyen pasif gelirli kişiler için ideal seçenekler arasında yer alıyor.
- Ülke, “Rentista Vizesi” adı altında emeklilik maaşı, kira veya temettü hissesi gibi yollardan sabit gelir sahibi olan kimselere Arjantin’de geçici oturma izni imkânı sunuyor.
- Bazı kaynaklarda vizeye başvurmak için gerekli aylık gelir 1200 – 1500 dolar olarak belirtilse de uygulamada bu rakam 2000 dolara kadar çıkıyor.
- Başvuru için az sayıda belge gerekiyor. Yaş sınırı yok ve dil için temel İspanyolca bilgisi yeterli.
- İki yıl sonunda vatandaşlığa başvurmak mümkün. Bunun için, oturma izni aldıktan sonra yılın büyük bir kısmını Arjantin’de geçirmek gerekiyor. Ancak, uzmanlar tüm yıl ülkede kalmanın süreçte avantaj sağlayacağını söylüyor.
- Tıpkı Schengen ve AB ülkelerinde olduğu gibi “Rentista Vizesi”yle de Güney Amerika Ortak Pazarı’na (MERCUSO) dahil ülkelere geçiş mümkün. Vize, Arjantin ile beraber Brezilya, Paraguay, Uruguay, Venezuela ve Bolivya’nın üyesi olduğu MERCUSO bölgesinde serbest dolaşım hakkı veriyor. Üstelik bu ülkelerde geçireceğiniz vakit de Arjantin’de kaldığınız süreye sayılıyor.
Kolombiya:
Emekliler ve diğer sabit gelir sahiplerine yönelik farklı vize programlarına sahip Kolombiya, sağlık hizmetleriyle öne çıkan ülkelerden sayılıyor. Dünya Sağlık Örgütü’nün (WHO) 2000 tarihli değerlendirmesinde Kolombiya’nın sağlık sistemi küresel çapta 22, Latin Amerika ülkeleri arasında ise birinci sıradaydı. Daha yakın tarihli bir kaynakta, OECD’nin 2025 tarihli “Health at a Glance” raporunda ise Kolombiya’da nüfusun yüzde 99’unun temel sağlık hizmetlerine erişiminin olduğu belirtiliyor. Ancak sağlık hizmetlerinin niteliğinde kentlerle kırsal bölgeler arasında bir fark olduğunu, 77.5 olarak hesaplanan ortalama yaşam süresinin bazı OECD ülkelerinden daha düşük olduğunu unutmamakta fayda var.
- Kolombiya’da emekli vizesine başvuru için ülkedeki güncel asgari ücretin en az üç katı aylık gelir şartı var. Kira, temettü hissesi ve faizin de aralarında olduğu diğer pasif gelir sahiplerine yönelik “Rentista Vizesi” için ise asgari ücretin en az on katı aylık gelirin olması gerekiyor. Ocak’ta yürürlüğe giren başkanlık kararnamesiyle ülkenin güncel aylık asgari maaşı 1.750.000 Kolombiya Pesosu (470 dolar) olarak belirlendi.
- Ülkenin finansal durumundan dolayı bu düzeyde gelirlerle lüks tüketime erişilmesi çok mümkün değil. Bunun için aylık en az 5000 – 6000 dolar gelir gerekiyor.
- Kolombiya hükümeti, 2022 tarihli bir kararla Rentista vizesini göçmen vizesi kategorisinden (Type M) çıkartarak ziyaretçi kategorisine (Type V) dahil etti. Dolayısıyla Rentista vizesi artık vatandaşlık başvurusu veya kalıcı oturma izni için bir temel sağlamıyor. Ancak hem koşullar sağlandığı sürece bu vizeyi yenilemenin önünde bir engel yok hem de iki yıla kadar çıkabilen süresiyle turist vizelerine göre daha avantajlı.
- Maaş ya da geçici iş gelirleri Rentista vizesi kapsamında değerlendirilmiyor. Ayrıca bu vizeden yararlananların Kolombiyalı bir işveren ya da şirket için çalışması yasak. Ancak işveren farklı bir ülkede olduğu sürece uzaktan çalışmanın önünde bir engel yok.
- Hem emekli vizesi hem de Rentista vizesi alanların yakınları -geçimlerinin vize sahiplerine bağımlı olduğunu kanıtladıkları sürece- yararlanıcı konumunda değerlendiriliyor. Uzun süreli partnerler, 25 yaşından küçük veya engelli çocuklar da bu kapsamda.
Kosta Rika:
Batı ülkeleri vatandaşlarının diğer Güney Amerika ülkelerine göre emeklilik vizesi için daha çok tercih ettiği Kosta Rika bu yönüyle bir “emekli cenneti” olarak nitelendiriliyor. Ülkeleri emekli yaşam standartlarına göre değerlendiren küresel endekslerde üst sıralarda yer alan Kolombiya’yı emeklilere cazip kılan birçok özelliği var: Suç oranı bölgedeki diğer ülkelerden daha düşük. Hesaplı ve nitelikli bir sağlık sistemi bulunuyor. Ayrıca düşük maliyetle yüksek hayat standartlarına ulaşmak mümkün.
- Ülkede emekli vizesine başvuru için gerekli minimum aylık gelir tutarı 1000 dolar. Diğer sabit gelir sahiplerine yönelik Rentista vizesine başvuru için iki seçenek var: Bir Kosta Rika bankasında 150.000 dolarlık birikim gösterebilir veya ülke dışındaki banka hesabınıza vize süresi boyunca her ay 2500 dolar yatırılacağını kanıtlayabilirsiniz.
- Bu iki vize kategorisi başvurulardaki finansal şartlar dışında aşağı yukarı aynı çerçevelere sahip.
- İki kategoride de vize sahiplerinin eşleri ve 18 yaşından küçük çocukları program kapsamındaki haklardan faydalanabiliyor.
- İki vize kategorisi de ülkede çalışmaya izin vermiyor. Ancak, vize sahiplerinin şirket alıp gelirinden faydalanmalarının önünde bir engel yok.
- Yine iki kategoride de vize aldıktan sonra yılın en az dört ayını Kosta Rika’da geçirmek gerekiyor.
- Beş yıl süreli vizeleri yenilemek mümkün. İki vizede de üç yılın sonunda kalıcı vizeye başvurma imkânı var.
Panama:
Gelişmiş bankacılık sektörü ve bölgenin finans merkezi olma yönündeki atılımlarıyla Panama finans konulu birçok yayında “Güney Amerika’nın İsviçre’si” olarak anılıyor. Tabii bu yakıştırmanın bir sebebi de ülkenin komşularına göre ekonomik sarsıntılardan daha az etkilenmesi. Panama ekonomisinde yüzde 4.5’lik bir büyüme öngören 2025 tarihli IMF raporu, ülkedeki düşük ve sabit enflasyon oranına, yönetimin mali disiplin ve sosyal yatırım arasında gözettiği dengenin ekonomik faydalarına dikkat çekiyor. Ancak tüm bunlara rağmen gelir dağılımında eşitsizlik, nitelikli işgücü eksikliği ve yoksulluk halen ülkenin önde gelen sorunlarından bazıları. Dünya Bankası’nın aynı tarihli raporuna göre İnsan Sermayesi Endeksi’nde Panama en son sıralarda yer alıyor.
- Başka bir ülkede devlet memuriyetinden, uluslararası bir organizasyondan ya da özel şirketten emekli kişiler ömür boyu ayda en az 1000 dolar emeklilik maaşı alacaklarını kanıtlayarak Panama’da emekli vizesine başvurabilir. Ülkede en az 100.000 dolarlık bir mülk edindikleri takdirde vize için gerekli minimum aylık gelir tutarı 750 dolara düşüyor.
- Vize sahiplerinin 25 yaşından küçük çocukları eğitim hayatlarına devam ettikleri sürece Panama’da geçici oturma izninden yararlanabilir. Bu yaş sınırı çocuğun engelli olduğu durumlarda geçerli değil.
Meksika:
Latin Amerika’nın en büyük ekonomilerinden Meksika, bu alanda Brezilya’dan sonra bölgenin ikincisi konumunda. Aynı zamanda yurtdışıyla güçlü ticari bağları sayesinde bölgenin imalat ve ihracat merkezlerinden biri. Bazı diğer Latin Amerika ülkelerine kıyasla daha güçlü kurumlarının olması ve ekonomi politikalarındaki görece başarısı, Meksika’yı küresel değer zincirine katılmaya yönelik olası yatırımlar için de cazip kılıyor. Ülke ayrıca coğrafi ve kültürel zenginliği dolayısıyla emeklilerin gözde yerleri arasında. Forbes dergisinde yayımlanan bir makaleye göre Meksika, emekliliklerini yurtdışında geçirmek isteyen ABD’lilerin en çok tercih ettiği ülke.
- Diğer Latin Amerika ülkelerinin aksine Meksika’da özellikle emeklilere veya diğer pasif gelir sahiplerine yönelik vize kategorileri yok. Ancak, Meksika’da çalışması gerekmeyen bu kişiler borç ödeme gücü bildirimleriyle hem süreli hem de süresiz oturum vizelerine başvurabilirler.
- Bu vizelere başvurmak için gerekli minimum aylık gelir Meksika asgari ücretinin katlarına göre belirleniyor. Güncel durumda başvuranlardan son altı ayda ya da bir senede 3500 ila 4400 dolar aylık gelirlerinin olduğunu kanıtlamaları isteniyor. Aynı zamanda banka hesabında en az 70.000 dolar birikim gösterebilen kişiler de programa başvurabiliyor.
- Süreli oturum vizesi bir yıl geçerli ve üç kere yenilenebilir. Oturum süresini uzatmak isteyenler sonrasında süresiz vizeye başvurabiliyor.
- İki vize tipinde de Meksika’da banka hesabı açmak, ehliyet almak ve ulusal sağlık sistemine kayıt olmak mümkün.
- Borç ödeme gücü bildirimiyle bu vizelere başvuran pasif gelir sahiplerinin Meksika’da çalışma izni yok.
